Πρόσωπα και γεγονότα που άλλαξαν τον ρου της ιστορίας Κυριακή 13 Αυγούστου 2017

admin
admin
13 Αυγούστου 2017, 11:46

Στην Ιλιάδα, ο Όμηρος αναφέρει τον Ασκληπιό ως ταλαντούχο θεραπευτή και πατέρα των Μαχάονα και Ποδαλείριου – Ελλήνων ιατρών της Τρωάδος. Ωστόσο αργότερα, τιμήθηκε ως ήρωας και τελικώς λατρεύτηκε ως θεός. Γιός του Απόλλωνα –  θεού της ίασης, της αλήθειας και της προφητείας— και της θνητής πριγκίπισσας Κορωνίδος – κόρης του Θεσσαλού Φλεγύου –  έγινε θεός της ιατρικής για Έλληνες και Ρωμαίους.

Ο μύθος θέλει τον Κένταυρο Χείρωνα, φημισμένο για τη σοφία και τις ιατρικές του γνώσεις, να διδάσκει στον Ασκληπιό την θεραπευτική ιατρική. Ο Δίας, ο βασιλέας των Θεών, φοβούμενος μήπως ο Ασκληπιός κάνει τους άνδρες αθάνατους, τον κεραυνοβόλησε. Σε αντίποινα ο Απόλλωνας έσφαξε τους Κύκλωπες, κατασκευαστές των κεραυνών, αλλά στην συνέχεια εξαναγκάστηκε από τον Δία να υπηρετεί τον Άδμητο (βασιλέας των Φερών της Θεσσαλίας).

Η λατρεία του Ασκληπιού ξεκίνησε από την Θεσσαλία και εξαπλώθηκε σε πολλά μέρη της Ελλάδος. Συνήθιζαν να κοιμούνται στους ναούς του στην Επίδαυρο  – τα γνωστά σε πολλά ακόμη μέρη της Ελλάδος, Ασκληπιεία  – καθώς ήταν ευρέως διαδεδομένο ότι ο Ασκληπιός θεράπευε τους ασθενείς στον ύπνο τους. Η πρακτική αυτή συνήθως περιγράφεται ως τελετουργική επώαση ονείρων ή Ασκληπιεία επώαση. Το 293 π.Χ. συναντούμε τη λατρεία του Aesculapius (λατινική ονομασία) στην Ρώμη. Συνήθως απεικονίζεται να στέκεται όρθιος, ενδεδυμένος μακρύ μανδύα που άφηνε γυμνό το στήθος του. Χαρακτηριστικό του γνώρισμα ήταν ότι κρατούσε ράβδο η οποία έφερε φίδι, τυλιγμένο γύρω της και έμελλε να παραμείνει το μόνο αυθεντικό σύμβολο της ιατρικής. Παρόμοιο αλλά άσχετο έμβλημα, το κηρύκειο, με φτερωτή ράβδο και δύο περιελιγμένα φίδια, χρησιμοποιείται συχνά ως ιατρικό σύμβολο, το οποίο όμως δεν  συνάδει με την ιατρική καθώς αναπαριστά το μαγικό ραβδί του Ερμή, ή με κάποιες τροποποιήσεις, τον πλανήτη Ερμή, αγγελιαφόρου των Θεών και πατέρα του εμπορίου.

Ωστόσο, η ομοιότητά του με την ράβδο του Ασκληπιού, είχε ως αποτέλεσμα στις μέρες μας, την υιοθέτησή του ως ιατρικό σύμβολο και έμβλημα του ιατρικού σώματος του αμερικάνικου στρατού. Το γένος των φυτών Ασκληπιάς- Asclepias, περιλαμβάνει πολλά είδη με γαλακτώδη βλαστικό χυμό, εκ των οποίων αρκετά έχουν θεραπευτικές ιδιότητες.

 Η γέννηση του Ασκληπιού

Το ερώτημα του τίτλου ίσως παραμείνει αναπάντητο στο διηνεκές. Αμφότερες οι απόψεις έχουν οπαδούς και ισχυρά επιχειρήματα. Βέβαιο πάντως είναι ότι κατά την αρχαιότητα ο Ασκληπιός εθεωρείτο απλώς ήρωας, ο οποίος πέθανε από τα πλήγματα του εξοργισμένου Δία.  Η ολοένα επεκτεινόμενη λατρεία της οποίας ο ίδιος ο Ασκληπιός έγινε αντικείμενο σε ολόκληρο τον Ελληνικό κόσμο, είναι κατά πολύ μεγαλύτερη των τιμών που απεδίδοντο γενικώς στους ήρωες και αυτό είναι που τον κατατάσσει στην τάξη των θεοτήτων. Οι σχετικοί με την γέννησή του μύθοι, λόγω της ασάφειας που δημιουργούν ως προς την τοποθεσία όπου έλαβε χώρα, δεν φαίνεται να μπορούν να διαλευκάνουν το ζήτημα, ένα από τα πλέον ενδιαφέροντα της Ελληνικής Μυθολογίας.  Ο Πίνδαρος αφηγείται :

 

«Ο Ασκληπιός γεννήθηκε από την κόρη του Φλεγύου. Χτυπημένη όμως από τα χρυσά βέλη της Αρτέμιδος, επειδή είχε εξοργίσει τον αδελφό της θεάς, τον Απόλλωνα, η ωραία νέα κατέβηκε από το νυφικό κρεβάτι, στο σκοτεινό βασίλειο του Άδη, προτού καν δεχθεί της υπηρεσίες της Ειλειθυίας. Τόσο φοβερή είναι η οργή των παιδιών του Διός.

Περιφρονώντας τον ξανθό θεό, με τον οποίο προηγουμένως είχε συνευρεθεί χωρίς να το ξέρει ο πατέρας της και παρασυρμένη από τα αισθήματά της, η τολμηρή Νύμφη έκαμε άλλους δεσμούς, παρόλο που είχε ήδη στα σπλάχνα της το καθαρό και ακηλίδωτο σπέρμα του αθανάτου, που την είχε αγαπήσει. Χωρίς να περιμένει ούτε το γαμήλιο συμπόσιο, ούτε τα άσματα του υμεναίου, που τραγουδούν το βράδυ ανάμεσα στις χαρές και στα παιχνίδια οι παρθένες που συντροφεύουν τις νεαρές συζύγους, παραδόθηκε σε ξένο έρωτα, από τύφλωση πολύ συνηθισμένη, αλλοίμονο! Γιατί τέτοια είναι η μωρία των ανθρώπων, ώστε πολλές φορές περιφρονούν αλόγιστα τα καλά που μπορούν να χαίρονται και επιθυμούν όσα δεν έχουν, μάταια ελπίζοντας χιμαιρικές απολαύσεις.

Έτσι, η ωραία Κορωνίς, με το να δεχτεί στο κρεβάτι της έναν ξένο, που είχε έλθει από την Αρκαδία, έκαμε να πέσουν επάνω της οι φοβερότερες δυστυχίες. Διότι το έγκλημά της δεν μπορούσε να περάσει απαρατήρητο από εκείνον που φωτίζει τον κόσμο. Από το βάθος του ιερού, όπου καίγονται ακατάπαυστα τα εντόσθια των θυμάτων, ο θεός που βασιλεύει στην Πυθώ, είδε την ασέβεια της Κορωνίδος.

 

Μόλις ο Φοίβος έμαθε την κατάχρηση της φιλοξενίας που είχε κάνει ο Ίσχυς, ο γιός του Ελάτου και την απιστία της νεαρής συνενόχου του, ανέθεσε στην αδελφή του να τον εκδικηθεί. Κι αυτή, αναμμένη από οργή, πέταξε στις όχθες της λίμνης Βοιβηίδος, όπου κατοικούσε η άπιστη. Άλλος θεός, κυρίαρχος του νού της, την παρέσυρε στην καταστροφή. Μαζί μ᾽ αυτήν και τους συμπολίτες της. Πέθαναν από μια σκληρή επιδημία.

Ήδη οι γονείς της Νύμφης είχαν ανάψει τη φωτιά, ήδη τα πυρά του Ηφαίστου τριγύριζαν το νεκρό κορμί της, όταν ο Απόλλων φώναξε: «Όχι, δεν θ᾽ αφήσω να χαθεί, μαζί με την ένοχη μητέρα, ο καρπός του έρωτά μου !…». Είπε και μ᾽ ένα βήμα έφθασε στη φωτιά. Ξαφνικά η φλόγα χωρίσθηκε στα δύο και ο θεός έβγαλε από τα νεκρά σπλάχνα της Κορωνίδος το γιό του, ζωντανό ακόμα. Τον πήγε στον Κένταυρο της Μαγνησίας, για να του μάθει την τέχνη να γιατρεύει τις άπειρες αρρώστιες που μαστίζουν τους ανθρώπους. Σε λίγο, πλήθος άρρωστοι συνέρρεαν στον περίφημο μαθητή. Όσοι είχαν έλκη, όσοι είχαν πληγές από πέτρα ή δόρυ, όσοι έλιωναν από την καυτή πνοή ή το θανάσιμο κρύο του πυρετού, πήγαιναν και του ζητούσαν να τους κάνει καλά. Κι εκείνος άλλους θεράπευε με την μαγεία, άλλους με καταπραϋντικά φάρμακα, πολλούς με σωτήρια βάλσαμα, με τα οποία άλειφε τις πληγές και μερικούς με οδυνηρές εγχειρήσεις.

Μα, αλλοίμονο, πόση δύναμη έχει το δόλωμα του κέρδους στην καρδιά ακόμη και των σοφών! Γοητευμένος από το χρυσάφι που του έταζαν, ο γιός της Κορωνίδος τόλμησε να πάρει από το θάνατο έναν ήρωα, που μόλις είχε πεθάνει. Την ίδια στιγμή, ο γιός του Κρόνου, με γρήγορο χέρι, χτύπησε με τον κεραυνό του και τους δύο στην καρδιά και τους έριξε στον Άδη»

Η λατρεία του Ασκληπιού

Ίχνη από τριακόσια και πλέον Ασκληπιεία, ή ιερά του Ασκληπιού, ανευρέθησαν σε διάφορα σημεία του Ελληνικού κόσμου. Φαίνεται ορθή η διαπίστωση ότι προτού γίνει θεός της ιατρικής, ο γιός του Απόλλωνα θεωρείτο θεότης προικισμένη με μαντικές ικανότητες. Άλλωστε, με την μορφή χρησμών εξακολούθησε να δίνει ιατρικές συμβουλές προς τους πολυάριθμους πιστούς του, που τον ικέτευαν να τους θεραπεύσει από τις ασθένειές τους. Αξίζει να υπενθυμιστεί ότι ο Ιπποκράτης έγραφε: η ιατρική και η μαντική είναι αδελφές δίδυμες διότι και οι δύο έχουν τον ίδιο πατέρα, τον Απόλλωνα. Ορθώς λέγεται ότι, όπως ο Απόλλων είναι προφήτης του Δία, φωνή την οποία ο κυβερνήτης του κόσμου χρησιμοποιεί, για να εξαγγέλλει στους θνητούς τις αποφάσεις της μοίρας και τους κανόνες του καθήκοντος, έτσι ο Ασκληπιός είναι απεσταλμένος του Απόλλωνα, βοηθός του στο έργο της αποκαλύψεως. Ο γιός της Λητώς όμως, δεν του είχε εμπιστευθεί παρά το κατώτερο έργο, να θεραπεύει τις σωματικές ασθένειες.

Ποιές ήταν οι μέθοδοι της ιατρικής αποκαλύψεως που εφαρμόζονταν στους ναούς του Ασκληπιού; Σε αυτό το σημείο θα πρέπει να διακρίνουμε την κύρια αποκαλούμενη ιατρική αποκάλυψη και εκείνου που θα μπορούσε να ονομασθεί ιατρική υπηρεσία, την οποία ασκούσε ειδική ομάδα ατόμων, οι Ασκληπιάδες, απόγονοι, όπως ισχυρίζονταν, του Ασκληπιού μέσω των γιών του, Μαχάονα και Ποδαλείριου.

Επρόκειτο για πραγματική συντεχνία, της οποίας τα μέλη αυτοαποκαλούνταν «κάτοχοι μιας κατά παράδοση επιστήμης, που αποτελούσε μέρος της οικογενειακής κληρονομιάς τους. Ορκίζονταν δε, να μην αποκαλύψουν ποτέ την επιστήμη αυτή στους αμύητους».

Με τον πολλαπλασιασμό όμως των Ασκληπιείων, όσο ο ρόλος της ιατρικής  αποκαλύψεως μεγάλωνε, τόσο αυτός των Ασκληπιάδων μειωνόταν. Για να μην χάσουν την πελατεία τους και αντιμέτωποι με την κοινή γνώμη η οποία ζητούσε την άμεση επέμβαση του Ασκληπιού, με την μορφή είτε ονείρων είτε οπτασιών, στις οποίες ο θεός ο ίδιος θα εξέταζε και θα θεράπευε προσωπικά τους ασθενείς.

 

Πηγή : «Chilonas»

Όλες οι ενότητες

© 2011 - 2017 StagonNews, Developed by NikosPap . Designed by ManosKal .Hosted by Fusioned .