Όσα δεν γνωρίζουμε – Κυριακή 19 Μαΐου 2019 Λέξεις , φράσεις , έννοιες με ιστορικό περιεχόμενο

Γρηγόρης Γ. Καλύβας
Γρηγόρης Γ. Καλύβας
19 Μαΐου 2019, 09:26

«Εν κρυπτώ και παραβύστω»

Ο παράβυστος ήταν επίθετο (ὁ, ἡ παράβυστος, τὸ παράβυστον) και δήλωνε τον απρόσκλητο σε δείπνο επισκέπτη, που δεν αντιλαμβανόταν την αγένειά του και εισερχόταν στο τραπέζι, αυτόκλητος συνδαιτυμόνας, καθόταν, έτρωγε και έπινε μαζί με τους υπόλοιπους. Παράβυστος κλίνη, όμως, λεγόταν το κρεβατάκι που στρωνόταν δίπλα σε αυτό του ζευγαριού, στη γαμικήν κλίνην, ώστε να μπορεί η μητέρα να καθησυχάζει το μικρό της, κατά τη διάρκεια της νύχτας. Έμπαινε στη γωνίτσα, χωρίς να φαίνεται.

Παράβυστον, όμως, ονόμαζαν και οτιδήποτε έβαζαν παράμερα. Στην αρχαία Αθήνα είχαν, για παράδειγμα, και το παράβυστον δικαστήριον, τμήμα, κατά κάποιον τρόπο, του δικαστηρίου της Ηλιαίας, όπου δίκαζαν κακουργήματα ένδεκα μόνο δικαστές και συνήθης ποινή ήταν η θανατική. Επειδή, λοιπόν, οι Ηλιαστές δίκαζαν αυτές τις υποθέσεις όχι στην ύπαιθρο, αλλά σε έναν μικρό στεγασμένο χώρο, προέκυψε η έκφραση ἐν κρυπτῷ καὶ παραβύστῳ, για να περιγράψει ενέργειες που γίνονται με μεγάλη μυστικότητα.

Το κρυπτῷ παράγεται από το ρήμα κρύπτω, το παραβύστῳ από το παραβύω, που έχει την έννοια παραγεμίζω, φράζω, παρεμβάλλω. Μία παράγωγη που έχει επιβιώσει στα νέα ελληνικά είναι το βύσμα, ως εξάρτημα που επιτρέπει την εισαγωγή ενός αγωγού σε πρίζα, ως πώμα ή ως πρόσωπο που μεσολαβεί.

Εν κρυπτώ και παραβύστω, λοιπόν, σήμερα λαμβάνονται αποφάσεις, οργανώνονται offshore εταιρείες, κλείνονται συμφωνίες. Μια συνώνυμη έκφραση θα ήταν κεκλεισμένων των θυρών, που προέρχεται από τα ευαγγελικά κείμενα.

Πηγή : Liberal.gr

Τα σχόλια είναι κλειστά.

Όλες οι ενότητες

© 2011 - 2017 StagonNews, Developed by NikosPap . Designed by ManosKal .Hosted by Fusioned .