Με αφορμή την εορτή των Οσίων Μετεωριτών Πατέρων : Μετεωρίτικος μοναχισμός και όσιοι Μετεωρίτες . Μια πρόταση !!

21 Μαΐου, 2016 08:09 Επιμέλεια: /

osioi pateres eorti 2015 (2)

Ό­ταν οι πρώ­τοι με­τε­ω­ρί­τες α­σκη­τές έ­κτι­ζαν τις τα­πει­νές κα­λύ­βες  στους α­πό­κο­σμους      βρά­χους ή με­τέ­βαλ­λαν τις σκο­τει­νές σπη­λι­ές σε κα­τα­νυ­κτι­κούς να­ΐ­σκους, ίσως δεν           φαντάζονταν  ό­τι θε­με­λί­ω­ναν μια λαμ­πρή Μο­να­στι­κή πο­λι­τεί­α, που έ­μελ­λε να α­να­δεί­ξει  χορεί­α οσί­ων  και να γί­νει ι­σχυ­ρός προ­μα­χώ­νας της Ορ­θο­δο­ξί­ας και του Ελ­λη­νι­σμού.

Κι ό­ταν οι ό­σιοι κτήτο­ρες  οι­κο­δο­μού­σαν με αμέτρητες  θυ­σί­ες τα πε­ρί­λαμ­πρα κα­θο­λι­κά και τα ευ­τρέ­πι­ζαν με μο­να­δι­κές τοι­χο­γρα­φί­ες, ό­ταν δη­μι­ουρ­γού­σαν για τις α­νάγ­κες των             αδελ­φο­τή­των τους τα κα­λαί­σθη­τα κτι­ρια­κά συγ­κρο­τή­μα­τα ή πλού­τι­ζαν τις μο­να­στη­ρια­κές βι­βλι­ο­θή­κες με α­νε­κτί­μη­τα χει­ρό­γρα­φα, όταν δημιουργούσαν  ακαδημίες  , όταν  ενίσχυαν το   Ελληνικό φρόνιμα  διδάσκοντας  την γλώσσα  στα κρυφά σχολειά , όταν συμμετείχαν στους αγώνες των σκλαβωμένων  στον οθωμανικό ζυγό ραγιάδων  , ποι­ός  μπο­ρού­σε να προ­σμε­τρή­σει το βά­ρος της  παρακαταθήκης που θα  μας ά­φη­ναν;

 Ορθόδοξος Μοναχισμός

Είναι αλήθεια ότι ο Ορθόδοξος μοναχισμός είναι καύχημα και δόξα της Εκκλησίας γιατί από εκεί βγήκαν οι άγιοι Επίσκοποι, οι άγιοι Μάρτυρες και  οι όσιοι ασκητές  . Γι΄ αυτό  και ο μοναχισμός, στην ορθόδοξη διάστασή του δεν είναι τίποτ΄  άλλο παρά  η προφητική ενόραση, η αποστολική ζωή, η μαρτυρική βιωτή  που διατηρεί άσβεστο το προφητικό, αποστολικό, μαρτυρικό και πατερικό χάρισμα .

Ο Μοναχικός βίος  είναι λοιπόν  η  ιδεωδέστερη  μορφή βίωσης της εν Χριστό ζωής  καθώς αποτελεί  των υλικών και εγκοσμίων απολαύσεων απάρνηση, με την ελπίδα των άυλων και υπερκόσμιων αγαθών, κατά το λόγο του Κυρίου: «Ει θέλεις τέλειος είναι ύπαγε πώλησόν σου τα ύπάρχοντα και δός πτωχοΐς» ,  «έξεις θησαυρόν εν ουρανό , και δεύρο ακολούθει μοι».

Η  άσκηση της παρθενίας και της αγνείας ως καθαρής προσφοράς στον Χριστό ,η απάρνηση του ίδιου θελήματος και του ίδιου φρονήματος με την άσκηση της υπακοής, ώστε ο ασκούμενος, με τη χάρη τού Αγίου Πνεύματος, να φτάσει στην ελευθερία των τέκνων του Θεού και στον αγιασμό , η  απομάκρυνση σε ησυχαστικό τόπο μονασμού (ασκητήρια, ησυχαστήρια, ιερές μονές) με σκοπό την  αδιάλειπτη επαφή της ψυχής με τον Ύψιστο Θεό, αποτελούν τα πύρινα αξιώματα του μοναχού και την μοναχικής ζωής . Ο λαός βέβαια το λέει απλούστερα και σύντομα «Είναι βαριά η καλογερική» !!

 Μετεωρίτικος μοναχισμός

Στο σύμπλεγμα των βράχων που ο όσιος Αθανάσιος  ανεβαίνοντας  στον πλατύ λίθο ονόμασε Μετέωρα  , βρήκαν καταφύγιο   αρκετοί τολμηροί ερημίτες και αναχωρητές οι οποίοι αναζητούσαν ψυχική ηρεμία, γαλήνη και με την προσευχή επιδίωκαν την χριστιανική τελειότητα.

Δεν είναι εξακριβωμένο πότε εμφανίστηκε ο μοναχισμός. Όπως μαρτυρούν τα αυτοκρατορικά χρυσόβουλα και τα πατριαρχικά σιγγίλια  οι πρώτοι ασκητές εγκαταστάθηκαν  τον 10ο αιώνα  φέροντας το μήνυμα της πνευματικής αναγέννησης. Φώλιασαν στα σπήλαια, στις σχισμές και  στις κορφές των πιο προσιτών βράχων και ταυτόχρονα άλλοι διάλεξαν τη σκήτη τους στο μακρινό μα προσιτό ύψωμα του Αγίου Στεφάνου.  Συνεπώς  τούτα τα βράχια  , που έγιναν σκηνώματα προσευχής , πνευματικού αγώνα  , ευλογίας  και θυσίας  για τους αναχωρητές  , είναι ποτισμένα με τους ιδρώτες και τους κόπους τους, ραντισμένα από ένθεα δάκρυα και αγιασμένα από τις γονυκλισίες και τις προσευχές τους .

Αργότερα  δημιουργήθηκε η σκήτη των Σταγών, που  αποτελούσε κέντρο συνάξεως  όλων των μετεωριτών ασκητών.  Τον 14ο αιώνα  Σέρβοι ηγεμόνες, δίνουν προνόμια στη Σκήτη, ώστε να διοικείται από τον πρώτο, που κατοικούσε στη Μονή  της Δούπιανης. Σχεδόν την ίδια εποχή φθάνει στα Μετέωρα ο μοναχός Αθανάσιος  και  ιδρύει την πρώτη μονή στο βράχο που ονομαζόταν «πλατύς λίθος»  και  γίνεται  κτήτορας της περίφημης μονής Μεταμορφώσεως του Σωτήρος –  Μεγάλου Μετεώρου.

Τον  ΙΔ” αιώνα ιδρύεται  το κοινόβιο του Αγίου Στεφάνου, από τον Όσιο Φιλόθεο, που αργότερα κραταιώθηκε από τον Σέρβο ηγούμενο Αντώνιο Κατακουζηνό. Το 1517 μ.χ. στον Ιερό βράχο του Βαρλαάμ οι όσιοι Νεκτάριος και Θεοφάνης,(οι Αψαράδες αδελφοί από τα Γιάννενα)  έκτισαν μεγάλο μοναστήρι  με αποτέλεσμα τον ΙΣΤ” αιώνα τα μοναστήρια  να αριθμούνται  σε 24  και ενισχύονται από διάφορες δωρεές και προνόμια, που δίνονται από άρχοντες, ηγεμόνες, Πατριάρχες και αυτοκράτορες .

Στις αρχές του 18ου αιώνα αρχίζειη παρακμή του Μετεωρίτικου μοναχισμού, με αποτέλεσμα ο αριθμός τόσο των μονών όσο και των μοναχών να μειώνεται .

Στην αρχή οι ασκητές ήταν απομονωμένοι και προσεύχονταν σε μικρά παρεκκλήσια, τα λεγόμενα «προσευχάδια» , όχι μόνον για τη δική τους σωτηρία αλλά και για την σωτηρία όλων των ανθρώπων. Η ζωή τους ήταν λιτή και η εργασία επίπονη.  Ως πρώτος ασκητής αναφέρεται ο Βαρνάβας περί τα 950-970 μ.Χ., ο οποίος ίδρυσε τη Σκήτη του Αγίου Πνεύματος και ακολούθησε η ίδρυση της Σκήτης της Μεταμορφώσεως από τον Κρητικό μοναχό Ανδρόνικο στις αρχές του 1000 μ.Χ. Κατόπιν ιδρύεται η Σκήτη των Σταγών ή Δούπιανη περί τα 1150-1160 μ.Χ.

Εκτός από τις προαναφερθείσες σκήτες υπήρχαν και άλλες σε διάφορες κοιλότητες γύρω από τον βράχο της Δούπιανης, του Αγίου Πνεύματος και του βράχου της «Σουρλωτής» με αποτέλεσμα  στις αρχές του 12ου αιώνα να έχει  συγκροτηθεί στον χώρο μικρή ασκητική πολιτεία με κέντρο λατρείας τον ναό της Θεοτόκου που αποτελούσε το «Κυριακό»  ή «Πρωτάτο»  και ο οποίος σώζεται μέχρι σήμερα και βρίσκεται νότια του βράχου της Δούπιανης . Προέκταση της Μετεωρίτικης μοναστικής κοινότητας μπορούν να θεωρηθούν τα μονύδρια στο  σύμπλεγμα  των βράχων Γάβρου και Αγίου Δημητρίου (Αγίου Θεοδοσίου , Αγίου Νικολάου ,  Παναγίας ζωοδόχου Πηγής  , Κοιμήσεως Θεοτόκου Μήκανης – «Παλαιοπαναγιά») , αλλά και τα μοναστήρια στην Βλαχάβα .

Στα μέσα του 14ου αιώνα αναπτύσσει μεγάλη δράση ο καθηγούμενος της Σκήτης των Σταγών (Δούπιανης) ιερομόναχος Νείλος, ο οποίος είναι ιδρυτής και κτίτορας της Ι. Μονής Αναλήψεως (σήμερα Ι. Μ. Υπαπαντής) με πολύ σημαντικές τοιχογραφίες. Οι πρώτοι ασκητές αναρριχήθηκαν στους βράχους χρησιμοποιώντας σκαλωσιές που τις στήριζαν σε δοκάρια σφηνωμένα σε τρύπες μέσα στον βράχο. Αργότερα χρησιμοποίησαν τις ανεμόσκαλες και το δίχτυ, μέχρι που στις αρχές του εικοστού αιώνα λαξεύτηκαν οι πρώτες σκάλες.

Με το πέρασμα των χρόνων και κάτω από διάφορες δυσκολίες των καιρών, όπως διάφοροι κατακτητές της περιοχής, επιδρομές ληστών και άλλοι παράγοντες, οδήγησαν πολλές από τις ακμάζουσες Ι. μονές στην εγκατάλειψη και καταστροφή (περίοδος παρακμής μετά τον 17ο αιώνα).

 Άγια  λείψανα στα Μετέωρα

Ποια  λείψανα  Αγίων της Εκκλησίας μας  και  οσίων Μετεωριτών πατέρων φυλάσσονται στα Μετεωρίτικα Μοναστήρια ;

Στην Ιερά Μονή Αγίου Στεφάνου  η κάρα  του  Αγίου Χαραλάμπους , η κάρα του Αγίου Θεοδοσίου , λείψανο του Πρωτομάρτυρα  Αγίου Στεφάνου  ως και της Αγίας Μαρίνας .

Στην Ιερά Μονή Βαρλαάμ λείψανα  του Οσίου  Θεοφάνη ,  κτήτορα  της μονής  , του  αγίου  Ιωάννη του ράπτη  (νεομάρτυρας εξ΄ Ιωαννίνων ) , του αγίου   Ιωάννη  Χρυσοστόμου Αρχιεπισκόπου  Κωνσταντινουπόλεως  , του Οσίου Νεκταρίου , κτήτορα της μονής  , του Οσίου  Σάββα  του πνευματικού κ.α .

Στην Ιερά Μονή Μεταμορφώσεως του Σωτήρος – Μεγάλου Μετεώρου του Οσίου Αθανασίου  κτήτορα  της  μονής  , του αγίου Γρηγορίου  Νεοκαισάρειας   του θαυματουργού  , του  αγίου Ιωάννη Χρυσοστόμου  Αρχιεπισκόπου   Κωνσταντινουπόλεως  , του αγίου  Ιωάννη  συγγραφέα  της  Κλίμακος , του Οσίου   Ιωάσαφ του Μετεωρίτη  , του  Αγίου  Κήρυκος  , του Αγίου Νικολάου  του   Νεομάρτυρος  ο εξ΄  Ιχθύος  Κορινθίας .

Στην Ιερά Μονή Ρουσάνου  τμήμα της  κάρας  της Αγίας Βαρβάρας , τμήμα λειψάνων των μαρτύρων Τρύφωνος , Χαραλάμπους , Παντελεήμονος και Προκοπίου , τμήμα της κάρας του Αγίου Κηρύκου και Μοδέστου , τμήμα της κάρας του οσίου Νικάνορα , τίμιο ξύλο και τμήματα λειψάνων πολλών άλλων αγίων .

 Όσιοι Μετεωρίτες

Ποιοι είναι αλήθεια οι όσιοι άγιοι Μετεωρίτες πατέρες που εγκαταβίωσαν στα κοιλώματα , στα απόσκια , στις χαράδρες  και στις κορφές  των βράχων οι περισσότεροι εκ των οποίων ήσαν γόνοι ευκλεών οικογενειών και βασιλέων που αφιέρωσαν τις οικογενειακές τους περιουσίες  στην ανέγερση των μονών και ήσαν υπέρμαχοι  της γνήσιας κοινοβιακής συμβίωσης ;

Αναμφίβολα η επιβλητικότερη μορφή είναι ο όσιος Αθανάσιος ο Μετεωρίτης , ο Ιωάσαφ (βασιλεύς  Ούρεσης Παλαιολόγος )  , Μάξιμος , Νικόδημος  , Δανιήλ εκ Τσιοτίου , Φιλόθεος  εκ Σκλαταίνης (κτήτορας  Ι. Μονής Αγίου Στεφάνου) , οι υποτακτικοί του Βενέδικτος και Παχώμιος  , Νεκτάριος  και Θεοφάνης (κτήτορες Ι. Μονής Βαρλάμ) , Διονύσιος (κτήτορας  Ι. Μονής Αγίου Νικολάου Αναπαυσά , Νικάνωρ , Αντώνιος (Καντακουζηνός γιός Βασιλίσσης Μαρίας Καντακουζηνής – κτήτορας και πρώτος ηγούμενος Ι. Μονής Αγίου Στεφάνου ) , Γρηγόριος ο στυλίτης , Αναστάσιος (ο οποίος άφησε διαθήκη να μην τον ενταφιάσουν αλλά να πετάξουν το σώμα του ως μίασμα , τροφή στα πετεινά του ουρανού και στα άγρια  θηρία) , δείγμα άκρατης ταπεινώσεως , Νείλος ο Θεοφιλής , Θεοδόσιος ,  και πολλοί άλλοι ακόμα .

 Μεγάλη ευλογία  και κληρονομιά για την περιοχή   – Μια πρόταση

Η  τοπική  μας Εκκλησία αναγνωρίζοντας  την προσφορά , τους αγώνες και τις θυσίες των οσίων Μετεωριτών  Πατέρων της Αγίας και σεπτής Λιθοπόλεως  , που με τα έργα των χειρών και του πνεύματος  , αλλά πρωτίστως με   την αφιερωματική πίστη  στον θεό ,  δημιούργησαν  το μεγαλείο αυτό της Ορθόδοξης πίστης και λατρείας , ΤΑ ΜΕΤΕΩΡΑ  , τα οποία , στη συνέχεια , με την ασκητική τους πάλη , τον προσωπικό  τους αγώνα , τα δάκρυα μετανοίας και τις προσευχές τους  τα εξαγίασαν και μας τα κληροδότησαν ως  μια μεγάλη ευλογία και παρακαταθήκη , καθιέρωσε να εορτάζουμε την σύναξή στον περίλαμπρο φερώνυμο Ιερό Ναό που ανεγέρθη προς τιμήν τους .

Πέρσι  για πρώτη φορά , στο πλαίσιο των πανηγυρικών εκδηλώσεων και ακολουθιών που έλαβαν χώρα με επίκεντρο τον ομώνυμο περίλαμπρο Ναό , έγινε η περιφορά των σεπτών και αγίων λειψάνων  των οσίων Μετεωριτών Πατέρων στην πόλη , αφού είχε προηγηθεί  κατανυκτική αγρυπνία . Ανήμερα της εορτής  , χοροστατούντος  του  σεπτού ποιμενάρχου  μας κ.κ. Σεραφείμ , τη συμμετοχή των ηγουμένων των ιερών μονών ,  ιερομονάχων και  μοναχών , την παρουσία σύσσωμης της μοναστικής κοινότητας  της αγίας λιθοπόλεως , των αρχών και του λαού , τελέστηκε πανηγυρική αρχιερατική Θεία λειτουργία .

Έτσι δικαιώνονται και οι εμπνευστές της ιδέας να ανεγερθεί στην Καλαμπάκα ένας περίλαμπρος ναός αφιερωμένος στους όσιους ασκητές της Θηβαίδας των Σταγών που δεν είναι άλλος από τον Ηγούμενο της Ιεράς Μονής Βαρλαάμ Αρχιμανδρίτη Ισίδωρο  που με δαπάνες τη Μονής και την προσφορά του οικοπέδου από την ιερά Μονή Αγίου Στεφάνου , έγινε πραγματικότητα .

Εμείς  επαναφέρουμε την πρότασή μας  η εορτή αυτή να  αναγορευτεί  σε  Θρησκευτικό γεγονός  με πανελλήνια εμβέλεια , καθώς αφορά ένα από τα τρία σημαντικότερα Ορθόδοξα μνημεία , τα Μετέωρα , στις εκδηλώσεις της οποίας  θα συμμετέχει η πολιτειακή , πολιτική και θρησκευτική  ηγεσία  της χώρας κάτι που σημαίνει ότι θα πρέπει να συναποφασιστούν οι αναγκαίες ενέργειες , τη συνεργασία δήμου , Μητρόπολης και Μοναστικής κοινότητας .

Είθε να το δούμε να γίνεται σύντομα .

  • Γεώργιος Κ.

    Ίσως, μάλιστα θα ταίριαζε περισσότερο στην Καλαμπάκα να τιμώνται ως πολιούχοι οι Μετεωρίτες Πατέρες παρά ο Άγιος Βησσαρίων που για μικρό χρονικό διάστημα ποίμανε την επισκοπή Σταγών.

Αρχή Σελίδας

© 2011 - 2015 StagonNews

Powered by NikosPap. Hosted by Fusioned.