Φράσεις , λέξεις , έννοιες με ιστορικό περιεχόμενο

Γρηγόρης Γ. Καλύβας
Γρηγόρης Γ. Καλύβας
21 Μαΐου 2017, 09:19

«Ήξεις αφήξεις» !!
Η παραπάνω φράση λέγεται όταν κάποιος δεν έχει σταθερή άποψη, αλλά αλλάζει συνεχώς γνώμη και προέρχεται από το χρησμό του μαντείου των Δελφών « ήξεις αφήξεις ου θνήξεις εν πολέμω». Η θέση του κόμματος πριν ή μετά το αρνητικό μόριο ου, καθορίζει και τη σημασία του χρησμού. Και να πως προέκυψε η φράση : Κάποιος ζήτησε από το μαντείο των Δελφών χρησμό τι τον περίμενε αν πάει στον πόλεμο.
«Ήξεις αφήξεις, ουκ εν τω πολέμω θνήξεις» του απάντησε ξεκάθαρα ο… Λοξίας Απόλλων μέσω της Πυθίας του. Ο άνθρωπος αφού μελέτησε τον χρησμό πήγε στον πόλεμο στη μάχη και έπεσε μαχόμενος . Όχι επειδή σκόνταψε, αλλά επειδή τον κατέκοψαν οι ενάντιοι. Έξαλλοι οι συγγενείς του έσπευσαν στο μαντείο που πλάνεψε τον άνθρωπό τους και ζήτησαν απ’ τους ιερείς εξηγήσεις. Ατάραχοι εκείνοι εξέτασαν το ζήτημα και βεβαίως η αλήθεια ανεδύθη , ως εν συνεχεία απεδείχθη. Οι ιερείς απεφάνθησαν ότι ο μακαρίτης άκουσε τον χρησμό λάθος κατά τα κόμματα! Εξ ου και η μοιραία κατάληξη.
Αν είχε διαβάσει σωστά, θα είχε διαπιστώσει ότι ο χρησμός έλεγε: «Ήξεις, αφήξεις ουκ, εν τω πολέμω θνήξεις» ήγουν θα πας, δεν θα γυρίσεις, θα πεθάνεις στον πόλεμο! Σοφόν το σαφές κι ουδόλως ασαφές. Άναυδοι οι συγγενείς κι είτα σφόδρα κατηφείς, άρχισαν επιστρέφοντες οίκαδε, ακούγοντας καθ’ οδόν πάνω απ’ το κεφάλι τους τα χάχανα του Απόλλωνα (φαινόμενον το οποίον επί το κοσμιώτερον περιγράφεται και ως το «γέλιο των θεών»).
Ωστόσο αυτό το λάθος εξήγησης που έδωσε στον χρησμό ο αρχαίος Έλλην του στοίχησε τη ζωή κάτι που δεν μπορούσε φυσικά να αλλάξει τα πράγματα . Και πράγματι τη φράση τη λέμε και εμείς σήμερα για κάτι που είναι διφορούμενο, για κάποιον που μιλάει με υπεκφυγές, που μασάει τα λόγια του κατά το κοινώς λεγόμενο .
Στο λεξικό Μπαμπινιώτη, στο λήμμα «ήξεις αφήξεις», διαβάζουμε ότι «οι λέξεις αποτελούν τμήμα πασίγνωστου χρησμού του Δελφικού μαντείου, ο οποίος μπορούσε να ερμηνευθεί διττώς ανάλογα με τη θέση του κόμματος…».

Τα σχόλια είναι κλειστά.

Όλες οι ενότητες

© 2011 - 2017 StagonNews, Developed by NikosPap . Designed by ManosKal .Hosted by Fusioned .